Η αποκατάσταση της Αγίας Κυριακής στη Νάξο αποσπά ευρωπαϊκή διάκριση

0

Ηταν μια γιορτή κυκλαδίτικη, με ψυχή ελληνική αλλά ακτινοβολία ευρωπαϊκή. Το Σάββατο 6 Οκτωβρίου, πραγματοποιήθηκε η τοπική απονομή του Grand Prix της Europa Nostra για το έργο συντήρησης και αποκατάστασης του ιερού ναού της Αγίας Κυριακής στην Απείρανθο της Νάξου. Πρόκειται για κορυφαία διάκριση με διεθνή εμβέλεια που δίνει η Ομοσπονδία των Ευρωπαϊκών Πολιτιστικών Οργανώσεων. Αξίζει να σταθούμε λίγο σε αυτό το ταπεινό –εξωτερικά– ξωκλήσι στις Κυκλάδες, που κρύβει μέσα του έναν θησαυρό αλλά και στους ανθρώπους και στους φορείς που ένωσαν τις δυνάμεις τους για να μπορέσουν να το διασώσουν. Και τότε θα καταλάβουμε πως όταν οι Ελληνες εντός και εκτός συνόρων, δημόσιοι λειτουργοί και ιδιώτες, σκύβουν με στοργή πάνω από την Ιστορία, τότε οι ξένοι υποκλίνονται.

Η Αγία Κυριακή αποτελεί πολύτιμη μαρτυρία της Εικονομαχίας, που συντάραξε τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία κατά τον 8ο και 9ο αιώνα. Είναι μία σπάνια περίπτωση βυζαντινού ναού με διατηρούμενο ανεικονικό διάκοσμο, (σταυρούς, γεωμετρικά και φυτικά θέματα, καθώς και μοναδικές παραστάσεις πτηνών). Διασώζεται, επίσης, μία μεταγενέστερη εικονιστική φάση τοιχογραφιών του 13ου αιώνα. Στην ίδια εποχή χρονολογείται και το κτιστό τέμπλο. Η προσπάθεια για την αποκατάστασή ξεκίνησε το 1993 από τους συλλόγους J.-G. Eynard της Γενεύης και Amitiés gréco-suisses της Λωζάννης με τη χρηματοδότηση της μελέτης αποκατάστασης του μνημείου. Η πρωτοβουλία συνεχίζεται από το 2005 από τον ελβετικό σύλλογο Association Hagia Kyriaki, Naxos.

Το 2010, το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στο έργο. Τον αγώνα συνέδραμαν ιδιώτες χορηγοί, από τα Ιδρύματα Λεβέντη και Κωστοπούλου μέχρι τον Θανάση και τη Μαρίνα Μαρτίνου. Οι πολυετείς προσπάθειες ευδοκίμησαν και την περίοδο 2013-2014 πραγματοποιήθηκαν εργασίες στερέωσης και στεγάνωσης του μνημείου υπό την εποπτεία της 2ας Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων. Κατά την περίοδο 2015-2016, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων συντήρησε τον μοναδικό ζωγραφικό διάκοσμο του ναού, με πιστώσεις του ΥΠΠΟ και την οικονομική υποστήριξη σωματείων και ιδιωτών. Ετσι, λοιπόν, όλοι με μεγάλη ή μικρότερη συνεισφορά έβαλαν ένα μικρό λιθαράκι.



Γ. Κίζης και Κ. Ασλανίδης, μελετητές του έργου, Δ. Αθανασούλης προϊστάμενος Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, Μ. Μαρτίνου, εκ των χορηγών του έργου, Λ. Καρρά, πρόεδρος ΕΛΛΕΤ, Αλέξανδρος Αντίπας, πρόεδρος συλλόγου Association Hagia Kyriaki, Θ. Μαρτίνος εκ των χορηγών του έργου.

Στη γιορτή πρώτη πήρε τον λόγο η γενική γραμματέας του ΥΠΠΟ Μαρία Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη. Τόνισε τον βασικό ρόλο της τοπικής κοινωνίας στην προστασία και φροντίδα του. Η Λυδία Καρρά, πρόεδρος της ΕΛΛΕΤ, υπογράμμισε πως πρόκειται για μια απόδειξη της αξίας της συνεργασίας: «Ελλαδίτες με φιλέλληνες και Ελληνες της διασποράς, ο ιδιωτικός τομέας με τον δημόσιο, το υπουργείο Πολιτισμού με τον άξιο έφορο κ. Δ. Αθανασούλη και ταλαντούχοι αναστηλωτές πήραν μέρος στην προσπάθεια».

Ο Θανάσης και η Μαρίνα Μαρτίνου εξέφρασαν τη χαρά τους που συνέβαλαν στη διάσωση αυτής της σπάνιας εκκλησίας. O πρόεδρος Αλέξανδρος Αντίπας και ο Ελβετός αντιπρόεδρος του συλλόγου Association Hagia Kyriaki André-Louis Rey χαιρέτισαν το υψηλό επίπεδο της αποκατάστασης και την ολοκλήρωση της προσπάθειας που ξεκίνησε πριν από 25 χρόνια από τα ελβετικά Σωματεία Φιλελλήνων. Τα αποκαλυπτήρια της τιμητικής πλάκας έκανε η Α. Μαμαλίγκα-Προκοπίου, εκπρόσωπος της ΕΛΛΕΤ στην Europa Nostra. Οι μελετητές του έργου αρχιτέκτονες Γ. Κίζης και Κ. Ασλανίδης τόνισαν ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία του τοπίου και της διαδρομής, να υπάρξει μια πρόνοια για να μη δούμε κάποιες δομήσεις που θα χαλάσουν αυτή την εικόνα.

Η τελετή απονομής έκλεισε με παραδοσιακό κέρασμα από τα εξαιρετικά προϊόντα της Νάξου που πρόσφεραν τοπικοί σύλλογοι σε κοντινό μιτάτο της περιοχής, ένδειξη ευγνωμοσύνης και βαθιάς χαράς, από την τοπική κοινότητα που αγκάλιασε το έργο.


Πηγή

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here